Araling Panlipunan - Free Download PDF

29d ago
12 Views
0 Downloads
1.48 MB
28 Pages
Transcription

2Araling PanlipunanUnang Markahan – Modyul 3:Komunidad Ko, Pahahalagahan Ko

Araling Panlipunan – Ikalawang BaitangAlternative Delivery ModeUnang Markahan – Modyul 3: Komunidad Ko, Pahahalagahan KoUnang Edisyon, 2020Isinasaad sa Batas Republika 8293, Seksiyon 176 na: Hindi maaaring magkaroonng karapatang-sipi sa anomang akda ang Pamahalaan ng Pilipinas. Gayonpaman, kailanganmuna ang pahintulot ng ahensiya o tanggapan ng pamahalaan na naghanda ng akda kung itoay pagkakakitaan. Kabilang sa mga maaaring gawin ng nasabing ahensiya o tanggapan ayang pagtakda ng kaukulang bayad.Ang mga akda (kuwento, seleksiyon, tula, awit, larawan, ngalan ng produkto o brandname, tatak o trademark, palabas sa telebisiyon, pelikula, atbp.) na ginamit sa modyul na itoay nagtataglay ng karapatang-ari ng mga iyon. Pinagsumikapang matunton ang mga ito upangmakuha ang pahintulot sa paggamit ng materyales. Hindi inaangkin ng mga tagapaglathala atmga may-akda ang karapatang-aring iyon. Ang anomang gamit maliban sa modyul na ito aykinakailangan ng pahintulot mula sa mga orihinal na may-akda ng mga ito.Walang anomang parte ng materyales na ito ang maaaring kopyahin o ilimbag saanomang paraan nang walang pahintulot sa Kagawaran.Inilathala ng Kagawaran ng EdukasyonKalihim: Leonor Magtolis BrionesPangalawang Kalihim: Diosdado M. San Mga Bumuo: Canticle Niño R. Mejia: Rebecca K. Sotto, PhD: Helen G. Laus, EdD: Marie Ann C. Ligsay, PhD: Lily Beth B. Mallari: Angelica M. Burayag, PhD: Christopher S. Carreon: Rachel P. SisonTagapamahala:Nicolas T. Capulong, PhD, CESO VLibrada M. Rubio, PhDMa. Editha R. Caparas, EdDNestor P. Nuesca, EdDRobert E. Osongco, EdDLily Beth B. MallariRebecca K. Sotto, PhDInilimbag sa Republika ng Pilipinas ngKagawaran ng Edukasyon – Rehiyon IIIOffice Address: Matalino St., Government Center, Maimpis, City of San FernandoTelefax:(045) 598-8580 to 8Office Address: [email protected]

2Araling PanlipunanUnang Markahan – Modyul 3:Komunidad Ko, Pahahalagahan Ko

Paunang SalitaPara sa tagapagdaloy:Malugod na pagtanggap sa asignaturang AralingPanlipunan 2 ng Alternative Delivery Mode (ADM) Modyulpara sa araling Komunidad Ko, Pahahalagahan Ko!Ang modyul na ito ay pinagtulungang dinisenyo,nilinang at sinuri ng mga edukador mula sa pambuliko atpampribadong institusyon upang gabayan ka, anggurong tagapagdaloy upang matulungang makamit ngmag-aaral ang pamantayang itinakda ng Kurikulum ng Kto12 habang kanilang pinanagumpayan ang pansarili,panlipunan at pang-ekonomikong hamon sa pag-aaral.Ang tulong-aral na ito ay umaasang makauugnayang mag-aaral sa mapatnubay at malayang pagkatutona mga gawain ayon sa kanilang kakayahan, bilis atoras. Naglalayon din itong matulungan ang mag-aaralupang makamit ang mga kasanayang pan-21 siglohabang isinasaalang-alang ang kanilang mgapangangailangan at kalagayan.Bilang tagapagdaloy, inaasahang bibigyan mo ngpaunang kaalaman ang mag-aaral kung paano gamitinang modyul na ito. Kinakailangan ding subaybayan atitala ang pag-unlad nila habang hinahayaan silangpamahalaan ang kanilang sariling pagkatuto. Bukod dito,inaasahan mula sa iyo na higit pang hikayatin atgabayan ang mag-aaral habang isinasagawa ang mgagawaing nakapaloob sa modyul.ii

Para sa mag-aaral:Malugod na pagtanggap Araling Panlipunan 2 ngAlternative Delivery Mode (ADM) Modyul para sa aralingKomunidad Ko, Pahahalagahan Ko.Ang modyul na ito ay ginawa bilang tugon sa iyongpangangailangan. Layunin nitong matulungan ka saiyong pag-aaral habang wala ka sa loob ng silid-aralan.Hangad din nitong madulutan ka ng mga makabuluhangoportunidad sa pagkatuto.Ang modyul na ito ay may mga bahagi at icon nadapat mong maunawaan.AlaminSa bahaging ito, malalamanmo ang mga dapat mongmatutuhan sa modyul.SubukinSa pagsusulit na ito, makikitanatin kung ano na angkaalaman mo sa aralin ngmodyul. Kung nakuha moang lahat ng tamang sagot(100%), maaari monglaktawan ang bahaging itong modyul.BalikanIto ay maikling pagsasanayo balik-aral upangmatulungan kang maiugnayang kasalukuyang aralin sanaunang leksyon.iii

TuklasinSa bahaging ito, angbagong aralin ay ipakikilalasa iyo sa maraming paraantulad ng isang kuwento,awitin, tula, pambukas nasuliranin, gawain o isangsitwasyon.SuriinSa seksyong ito, bibigyan kang maikling pagtalakay saaralin. Layunin nitongmatulungan kangmaunawaan ang bagongkonsepto at mgakasanayan.PagyamaninBinubuo ito ng mgagawaing para samapatnubay at malayangpagsasanay upangmapagtibay ang iyongpang-unawa at mgakasanayan sa paksa. Maaarimong iwasto ang mgasagot mo sa pagsasanaygamit ang susi sapagwawasto sa hulingbahagi ng modyul.iv

IsaisipNaglalaman ito ng mgakatanungan o pupunan angpatlang ng pangungusap otalata upang maprosesokung anong natutuhan momula sa aralin.IsagawaIto ay naglalaman nggawaing makatutulong saiyo upang maisalin angbagong kaalaman okasanayan sa tunay nasitwasyon o realidad ngbuhay.TayahinIto ay gawain nanaglalayong matasa omasukat ang antas ngpagkatuto sa pagkamit ngnatutuhang kompetensi.KaragdagangGawainSa bahaging ito, mayibibigay sa iyongpanibagong gawain upangpagyamanin ang iyongkaalaman o kasanayan sanatutuhang aralin.Susi saPagwawastoNaglalaman ito ng mgatamang sagot sa lahat ngmga gawain sa modyul.v

Sa katapusan ng modyul na ito, makikita mo rin ang:SanggunianIto ang talaan ng lahatng pinagkuhanan sapaglikha o paglinang ngmodyul na ito.Ang sumusunod ay mahahalagang paalala sapaggamit ng modyul na ito:1. Gamitin ang modyul nang may pag-iingat. Huwaglalagyan ng anumang marka o sulat ang anumangbahagi ng modyul. Gumamit ng hiwalay na papel sapagsagot sa mga pagsasanay.2. Huwag kalimutang sagutin ang Subukin bagolumipat sa iba pang gawaing napapaloob samodyul.3. Basahing mabuti ang mga panuto bago gawin angbawat pagsasanay.4. Obserbahan ang katapatan at integridad sapagsasagawa ng mga gawain at sa pagwawastong mga kasagutan.5. Tapusin ang kasalukuyang gawain bago pumunta saiba pang pagsasanay.6. Pakibalik ang modyul na ito sa iyong guro otagapagdaloy kung tapos nang sagutin lahat ngpagsasanay.vi

Kung sakaling ikaw ay mahirapang sagutin ang mgagawain sa modyul na ito, huwag mag-aalinlangangkonsultahin ang inyong guro o tagapagdaloy. Maaarika rin humingi ng tulong kay nanay o tatay, o sanakatatanda mong kapatid o sino man sa iyong mgakasama sa bahay na mas nakatatanda sa iyo. Lagingitanim sa iyong isipang hindi ka nag-iisa.Umaasa kami, sa pamamagitan ng modyul na ito,makararanas ka ng makahulugang pagkatuto atmakakakuha ka ng malalim na pang-unawa sakaugnay na mga kompetensi. Kaya mo ito!vii

AlaminAng modyul na ito ay naglalaman ng mga gawainat aktibidad upang maunawaan ng mga mag-aaral angPagkilala sa Komunidad.Sa katapusan ng modyul na ito, ikaw ay inaasahanna:1. natutukoy ang kahalagahan ng komunidad2. naipaliliwanag ang kahalagahan ng komunidadsa pamumuhay ng tao.3. natutukoy na ang bawat bata ay maykinabibilangang komunidad.1

SubukinIsaayos ang mga jumbled letters upang makabuong mga salitang tumutukoy sa pagpapahalaga sakomunidad.1. B A A Y N I H A N2. M A S A L A K I T3. P A G K A A K I S A4. M A P A A Y P A5. T U N GA N L U2

AralinKomunidad Ko,Pahahalagahan Ko!1BalikanMuli nating balikan ang mga batayangimpormasyon ng komunidad.Itambal ang Hanay A sa Hanay B. Isulat ang titik ngtamang sagot sa patlang.Hanay AHanay B1. namumunoa. kumulang humigit sa6,900 katao2. relihiyonb. Barangay San Pablo3. wikac. Tagalog, Pampango,Ilokano4. lokasyond. santan5. populasyone. Kapitan Lambaniciof. Kristiyano, MuslimMay mga batayang impormasyon ang bawatkomunidad na dapat malaman at tandaan tulad ngpangalan, lokasyon, populasyon, pinuno, wika at mgagrupong etniko at relihiyon.3

TuklasinBilang isang bata mahalaga na maykinabibilangang komunidad. Kung ikaw ay nakatira samalayong lugar na malayo sa kabayanan, walangkapitbahay at mga istrukturang makapagbibigay ng mgapangunahing pangangailangan. Anong mararamdamanmo? Basahin ang salaysay ni Mario upang maunawaanang kahalagahan ng isang komunidad. Ano-ano angmaiaambag nito sa iyo?Ito ang aking komunidad, kasama ng aming maganak dito ako naninirahan. Saan ka man lumingon,bawat kasapi ay ginagampanan ang kanilang tungkulintungo sa pag-unlad.Malaki ang naiaambag ng aking mga nakikita sapaghubog ng aking pagkatao. Nagtutulungan sa mgagawain, pagmamalasakit sa kapwa at pakikiisa sa mgaprograma ng Barangay. Tahimik na kapaligiran,mapayapang paninirahan ang hatid nito sa amin.Maayos ang aming pamumuhay at masagana ayonsa uri ng hanapbuhay na mayroon dito sa amingkomunidad.4

Suriin1. Ano ang kahalagahan ng komunidad batay sasalaysay ni Mario?2. Bilang isang bata, ano ang maibabahagi mo sa iyongkomunidad?3. Paano mo maipakikita ang pagpapahalaga sa iyongkomunidad?Ang bawat bata ay may kinabibilangangkomunidad na dapat pahalagahan.Bilang isang bata, mapahahalagahan mo ang iyongkomunidad sa pagsunod sa mga alituntunin nito,pagsunod sa mga babala at paalala at batas trapiko.Ang pagpapanatili sa kalinisan ng iyong kapaligiran,pagpapakita ng kagandahang asal tulad ng pagigingmagalang at pagbibigay ng respeto sa kapwa ay mgaparaan ng pagbibigay halaga sa komunindad.Mahalaga ang komunidad sa paghubog ngpagkakaisa, pagtutulungan, kapayapaan, paguunawaan at paguugnayan ng bawat isa. Kung angmga ito ay binibigyang halaga, tayo ay makasisigurongmagkakaroon ng isang ligtas at mapayapangpamumuhay ang bawat kasapi nito.Ang diwang pagkakaisa at may pagkakaunawaanay naglalayo sa anumang kaguluhan kung saan aymakatutulong sa pagsulong at pag-unlad ng isangkomunidad.5

PagyamaninA. Piliin sa loob ng kahon ang pag-uugali na ipinakikitang bawat larawan. Isulat ang sagot sa kahon.pakikiisapagtutulungan pagbabayanihanmalasakit pagbibigayan1.2.3.4.5.6

B. Isulat kung TAMA o MALI ang isinasaad ng bawatpangungusap tungkol sa komunidad. Isulat sapatlang ang tamang sagot.1. Ang pagkakaisa ng bawat kasapi aymahalagang sangkap ng isang komunidad2. Ang komunidad na may pagtutulungan aymalayo sa pag-unlad.3. Ang komunidad ay payapa kung ang bawatkasapi ay may pagkakaisa atpagkakaunawaan.4. Magkakapareho ang bawat komunidad.5. Mahalaga ang komunidad sa paghubog ngisang indibidwal.7

C. Bilugan sa crossword puzzle ang mga katangian nanagpapakita ng pagpapahalaga sa AKPAGKAKAUNAWAANMALASAKITJKLJKQLPBAYANIHANLCD. Isulat sa loob ng puso ang mga pangungusap nanaglalahad ng pagpapahalaga sa komunidad at sakahon naman kung hindi. Gawing batayan ang mgapangungusap na nasa ibaba.8

1. Pinapanatiling malinis ang kapaligiran.2. Pakikibahagi sa mga proyekto ng komunidad.3. Pagsali sa mga rally at protesta.4. Pagbibigay ng tulong sa oras ng kalamidad.5. Paggawa ng mga ilegal na gawain tulad ngpagnanakaw.9

E. Magbigay ng limang (5) katangian na dapattaglayin sa pagpapahalaga ng isang komunidad.Mga Katangian10

F. Lagyan ng masayang mukhakung angisinasaad ng pangungusap ay tamang gawain sapagpapahalaga ng komunidad at malungkot namukhakung hindi.1. Nakikiisa ako sa mga programa ngaming komunidad tulad ng clean-updrive.2. Madalas na makisama sa gulo si MangTino.3. Handang tumulong sa pagbibigay ngrelief goods ang aming punongbarangay sa mga nasalanta ng bagyo.4. Isa sa proyekto ng aming komunidadang pagtatanim ng mga puno.5. Sinisigurong ligtas at payapa ng mgaopisyal ang aming komunidad.11

G. Kulayan ng pula ang mga larawan nanagpapakita ng pagpapahalaga sa komunidad atkulay asul kung hindi.1.2.3.4.5.12

H. Mula sa awiting “Masaya Kung Sama Sama”. Sagutinang mga sumusunod na tanong. Isulat ang sagot sapatlang.Masaya Kung Sama SamaInawit ng Bulilit SingersMasaya kung sama-sama ang magkakaibigan,Lalo na kung may awitan at may tawanan.Kay inam ng buhay kung nagmamahalan,Masaya kung sama-sama at may bigayan.1. Ano-ano ang mga katangian ang nasa awitin kungang lahat ay magsasama-sama?2. Anong katangian ang nabanggit upang magingmainam at maayos ang ating buhay?3. Ano ang mangyayari sa isang komunidad na maymagandang samahan?4. Magiging maunlad ba ang isang komunidad na maypagmamahalan ang bawat kasapi? Bakit?Ipaliwanag ang sagot.5. Mahalaga ba na may pagbibigayan sa isangkomunidad? Bakit? Ipaliwanag ang sagot.13

IsaisipKumpletuhin ang mga salita sa loob ng kahonupang mabuo ang talata.Ang bawat b tay may kinabibilangangkomunidad na dapat pahalagahan.Mahalaga ang komunidad sangpagk ka sapagh b g, pagtutulungank a p y a p n , pag-uunawaan atpaguugnayan ang bawat kasapi nito tungo sapagsulong atp gunl d14.

IsagawaMagbigay ng mga paraan kung paano momapahahalagahan ang iyong komunidad. Isulat sa loob ngbawat puso ang iyong sagot.TayahinBasahin ang mga pangungusap. Lagyan ng hugiskung ito ay nagpapaliwanag sa kahalagahan ngkomunidad at ekisnaman kung hindi.1. Mahalaga na may pagkakaisa atpagkakaunawaan ang isang komunidad.2. Ang komunidad na may pagsisikap aysiguradong hindi uunlad.3. Ang bawat bata ay kabilang sa isangkomunidad na dapat pahalagahan.4. Ang komunidad na may pagkakaunawaan atmapayapa ay malayo sa kaguluhan.5. Bilang isang bata ay wala kang magagawaupang mapahalagahan ang iyongkomunidad.15

Karagdagang GawainIsulat ang mga paraan kung ano ang magagawang kinabibilangang komunidad:sa batangkatulad mosa pamilya16

17KaragdagangGawainMaaaring iba-ibaang sagot ng mgabata.SuriinMaaaring iba-ibaang sagot ng magaaraL sa magigingtalakayan sa klase.PagyamaninA1. malasakit2. pagbabayanihan3. pagtutulungan4. pakikiisa5. pagbibigayanDBilang 1,2,4 sa loobng pusoBilang 3 at 5 sa loobng kahonEMaaaring iba-ibaang sagot ng magaaral.HMaaaring iba-ibaang sagot ng mgabataMaaaring iba-ibaang sagot ng magaaral.TayahinIsagawaMaaaring iba-ibaang sagot ng magaaral depende sakanilang komunidadna kinabibilangan1.2.3.4.5.GpulaasulasulpulapulaC1. pagtutulungan2. pagkakaisa3. pagkakaunawaan4. malasakit5. bayanihanBalikan1.E2.F3.C4.B5.AF1. 2. :(3. 4. 5. B1. TAMA2. MALI3. TAMA4. MALI5. AYAPA5.TULUNGANSusi sa Pagwawasto

SanggunianGloria M. Cruz, Charity A. Capunitan, Emelita C. delaRosa, Leo F. Arrobang “Komunidad ko, Mahal ko”Araling Panlipunan 2 (Department of EducationInstructional Materials Council Secretariat (DepEdIMCS), Unang Edisyon, 2013), 36-41.Gloria M. Cruz, Charity A. Capunitan, Emelita C. delaRosa, Leo F. Arrobang “Komunidad ko, Mahal ko”Araling Panlipunan 2 Patnubay ng Guro(Department of Education-Instructional MaterialsCouncil Secretariat (DepEd-IMCS), Unang Edisyon,2013), 34.18

Para sa mga katanungan o puna, sumulat o tumawag sa:Department of Education - Bureau of Learning Resources (DepEd-BLR)Ground Floor, Bonifacio Bldg., DepEd ComplexMeralco Avenue, Pasig City, Philippines 1600Telefax: (632) 8634-1072; 8634-1054; 8631-4985Email Address: [email protected] * [email protected]

Araling Panlipunan – Ikalawang Baitang Alternative Delivery Mode Unang Markahan – Modyul 3: Komunidad Ko, Pahahalagahan Ko Unang Edisyon, 2020 Isinasaad sa Batas Republika 8293, Seksiyon 176 na: Hindi maaaring magkaroon ng karapatang-sipi sa anomang akda ang Pamahalaan ng Pilipinas. Gayonpaman, kailangan muna ang pahintulot ng ahensiya o tanggapan ng pamahalaan na naghanda ng akda kung ito ...